Atharvaveda / 6 / 53 / 2
पुनः॑ प्रा॒णः पुन॑रा॒त्मा न॒ ऐतु॒ पुन॒श्चक्षुः॒ पुन॒रसु॑र्न॒ ऐतु॑। वै॑श्वान॒रो नो॒ अद॑ब्धस्तनू॒पा अ॒न्तस्ति॑ष्ठाति दुरि॒तानि॒ विश्वा॑ ॥ 2॥
Veda : Atharvaveda | Kand : 6 | Sukta : 53 | Paryay : | Mantra No : 2
In English:
Seer : bRRihachChukr | Devta : vaishvaanaraH | Metre : triShTup | Tone :
Subject : English Translation will be uploaded as and when ready.
Verse : punaH praaNaH punaraatmaa na aitu punashchakShuH punarasurna aitu. vaishvaanaro no adabdhastanuupaa antastiShThaati duritaani vishvaa . 2.
Component Words : punaH . praaNaH. punaH . aatmaa . naH . aa . etu . punaH . chakShuH . punaH . asuH . naH . aa . etu . vaishvaanaraH . naH . adabdhaH . tanuu.apaaH . antaH . tiShThaati .duH.aitaani . vishvaa .53.2.
In Hindi:
ऋषि : बृहच्छुक्र | देवता : वैश्वानरः | छन्द : त्रिष्टुप् | स्वर :
विषय : स्वास्थ्य की रक्षा का उपदेश।
पदपाठ : पुन॑: । प्रा॒ण:। पुन॑: । आ॒त्मा । न॒: । आ । ए॒तु॒ । पुन॑: । चक्षु॑: । पुन॑: । असु॑: । न॒: । आ । ए॒तु॒ । वै॒श्वा॒न॒र: । न॒: । अद॑ब्ध: । त॒नू॒ऽपा: । अ॒न्त: । ति॒ष्ठा॒ति॒ ।दु॒:ऽइ॒तानि॑ । विश्वा॑ ॥५३.२॥
पदार्थ : (पुनः) बार-बार (प्राणः) प्राण, (पुनः) बार-बार (आत्मा) आत्मबल (नः) हमें (ऐतु) प्राप्त हो, (पुनः) बार-बार (चक्षुः) देखने का सामर्थ्य, (पुनः) बार-बार (असुः) बुद्धि (नः) हमें (ऐतु) प्राप्त हो। (अदब्धः) बेचूक, (तनूपाः) शरीरों का रक्षक (वैश्वानरः) सब नरों का हितकारी परमात्मा (नः) हमारे (विश्वा) सब (दुरितानि) कष्टों के (अन्तः) बीच में (तिष्ठाति) स्थित रहे ॥२॥"
भावार्थ : टिप्पणी :२−(पुनः) वारं वारम्। विश्रामानन्तरं द्वितीये जन्मनि वा (प्राणः) जीवस्थितिहेतुः प्राणवायुः (पुनः) (आत्मा) आत्मबलम् (नः) अस्मान् (ऐतु) आगच्छतु। प्राप्नोतु (पुनः) (चक्षुः) दर्शनशक्तिः (पुनः) (असुः) प्रज्ञा−निघ० ३।९। (नः) (ऐतु) (वैश्वानरः) सर्वनरहितः परमेश्वरः (नः) अस्माकम् (तनूपाः) शरीरपालकः (अन्तः) मध्ये। अन्तरान्तरेणयुक्ते। पा० २।३।४। इति द्वितीया (तिष्ठाति) लेट्। तिष्ठेत् (दुरितानि) दुःखानि (विश्वा) सर्वाणि ॥