Atharvaveda / 6 / 86 / 1
वृषेन्द्र॑स्य॒ वृषा॑ दि॒वो वृषा॑ पृथि॒व्या अ॒यम्। वृषा॒ विश्व॑स्य भू॒तस्य॒ त्वमे॑कवृ॒षो भ॑व ॥ 1॥
Veda : Atharvaveda | Kand : 6 | Sukta : 86 | Paryay : | Mantra No : 1
In English:
Seer : atharvaa | Devta : ekavRRiShaH | Metre : anuShTup | Tone :
Subject : English Translation will be uploaded as and when ready.
Verse : vRRiShendrasya vRRiShaa divo vRRiShaa pRRithivyaa ayam. vRRiShaa vishvasya bhuutasya tvamekavRRiSho bhava . 1.
Component Words : vRRiShaa . indrasya . vRRiShaa . divaH . vRRiShaa . pRRithivyaaH . ayam . vRRiShaa . vishvasya . bhuutasya . tvam . eka.avRRiShaH . bhava .86.1.
In Hindi:
ऋषि : अथर्वा | देवता : एकवृषः | छन्द : अनुष्टुप् | स्वर :
विषय : साम्राज्य पाने का उपदेश।
पदपाठ : वृषा॑ । इन्द्र॑स्य । वृषा॑ । दि॒व: । वृषा॑ । पृ॒थि॒व्या: । अ॒यम् । वृषा॑ । विश्व॑स्य । भू॒तस्य॑ । त्वम् । ए॒क॒ऽवृ॒ष: । भ॒व॒ ॥८६.१॥
पदार्थ : (अयम्) यह [परमेश्वर] (इन्द्रस्य) सूर्य का (वृषा) स्वामी, (दिवः) अन्तरिक्ष का (वृषा) स्वामी, (पृथिव्याः) पृथिवी का (वृषा) स्वामी और (विश्वस्य) सब (भूतस्य) प्राणियों का (वृषा) स्वामी है, [हे पुरुष !] (त्वम्) तू (एकवृषः) अकेला स्वामी (भव) हो ॥१॥"
भावार्थ : टिप्पणी :१−(वृषा) अ० १।१२।१। वृषु सेचने, प्रजनैश्ययोः−कनिन्, ईश्वरः। स्वामी (इन्द्रस्य) सूर्यस्य (दिवः) अन्तरिक्षस्य (पृथिव्याः) भूम्याः (अयम्) प्रसिद्धः परमेश्वरः (विश्वस्य) सर्वस्य (भूतस्य) प्राणिजातस्य (त्वम्) (एकवृषः) अ० ४।२२।१। वृषु ऐश्वर्ये−क। अद्वितीयप्रधानः। सार्वभौमः (भव) ॥