Atharvaveda / 7 / 19 / 1
प्र॒जाप॑तिर्जनयति प्र॒जा इ॒मा धा॒ता द॑धातु सुमन॒स्यमा॑नः। सं॑जाना॒नाः संम॑नसः॒ सयो॑नयो॒ मयि॑ पु॒ष्टं पु॑ष्ट॒पति॑र्दधातु ॥1॥
Veda : Atharvaveda | Kand : 7 | Sukta : 19 | Paryay : | Mantra No : 1
In English:
Seer : brahmaa | Devta : dhaataa, prajaapatiH, puShTapatiH | Metre : jagatii | Tone :
Subject : English Translation will be uploaded as and when ready.
Verse : prajaapatirjanayati prajaa imaa dhaataa dadhaatu sumanasyamaanaH. sa.mjaanaanaaH sa.mmanasaH sayonayo mayi puShTa.m puShTapatirdadhaatu .1.
Component Words : prajaa.apatiH . janayati . pra.ajaaH . imaaH . dhaataaH . dadhaatu . su.amanasyamaanaaH . sam.ajaanaanaaH . sam.amanasaH . sa.ayonayaH . mayi . puShTam . puShTa.apatiH . dadhaatu .20.1.
In Hindi:
ऋषि : ब्रह्मा | देवता : धाता, प्रजापतिः, पुष्टपतिः | छन्द : जगती | स्वर :
विषय : बढ़ती करने का उपदेश।
पदपाठ : प्र॒जाऽप॑ति: । ज॒न॒य॒ति॒ । प्र॒ऽजा: । इ॒मा: । धा॒ता: । द॒धा॒तु॒ । सु॒ऽम॒न॒स्यमा॑ना: । स॒म्ऽजा॒ना॒ना: । सम्ऽम॑नस: । सऽयो॑नय: । मयि॑ । पु॒ष्टम् । पु॒ष्ट॒ऽपति॑: । द॒धा॒तु॒ ॥२०.१॥
पदार्थ : (प्रजापतिः) प्रजापालक परमेश्वर (इमाः) इन सब (प्रजाः) सृष्टि के जीवों को (जनयति) उत्पन्न करता है, वह (सुमनस्यमानः) शुभचिन्तक (धाता) पोषक परमात्मा [इनका] (दधातु) पोषण करे [जो] (संजानानाः) एक ज्ञानवाली, (संमनसः) एक मनवाली और (सयोनयः) एक कारणवाली हैं, (पुष्टपतिः) वह पोषण का स्वामी [प्रजायें] (मयि) मुझ में (पुष्टम्) पोषण (दधातु) धारण करें ॥१॥"
भावार्थ : टिप्पणी :१−(प्रजापतिः) सृष्टिपालकः परमात्मा (जनयति) उत्पादयति (प्रजाः) सर्वाः सृष्टीः (इमाः) परिदृश्यमानाः (धाता) पोषकः (दधातु) पोषयतु (सुमनस्यमानः) अ० १।३५।१। शुभचिन्तकः (संजानानाः) समानज्ञानाः (संमनसः) संगतमनस्काः (सयोनयः) समानकारणाः प्रजाः (मयि) उपासके (पुष्टम्) पोषम् (पुष्टपतिः) पोषस्य रक्षकः (दधातु) (धरयतु) ॥