Atharvaveda / 7 / 83 / 4
प्रास्मत्पाशा॑न्वरुण मुञ्च॒ सर्वा॒न्य उ॑त्त॒मा अ॑ध॒मा वा॑रु॒णा ये। दुः॒ष्वप्न्यं॑ दुरि॒तं निः ष्वा॒स्मदथ॑ गच्छेम सुकृ॒तस्य॑ लो॒कम् ॥ 4॥
Veda : Atharvaveda | Kand : 7 | Sukta : 83 | Paryay : | Mantra No : 4
In English:
Seer : shunaHshepaH | Devta : varuNaH | Metre : bRRihatiigarbhaa triShTup | Tone :
Subject : English Translation will be uploaded as and when ready.
Verse : praasmatpaashaanvaruNa mu~ncha sarvaanya uttamaa adhamaa vaaruNaa ye. duHShvapnya.m durita.m niH Shvaasmadatha gachChema sukRRitasya lokam . 4.
Component Words : pra . asmat . paashaan . varuNa . mu~ncha . sarvaan . ye . ut.atamaaH . adhamaaH . vaaruNaaH . ye . duH.asvapnyam . duH.aitam . niH . sva . asmat . atha . gachChema . su.akRRitasya . lokam .88.5.
In Hindi:
ऋषि : शुनःशेपः | देवता : वरुणः | छन्द : बृहतीगर्भा त्रिष्टुप् | स्वर :
विषय : ईश्वर के नियम का उपदेश।
पदपाठ : प्र । अ॒स्मत् । पाशा॑न् । व॒रु॒ण॒ । मु॒ञ्च॒ । सर्वा॑न् । ये । उ॒त्ऽत॒मा: । अ॒ध॒मा: । वा॒रु॒णा: । ये । दु॒:ऽस्वप्न्य॑म् । दु॒:ऽइ॒तम् । नि: । स्व॒ । अ॒स्मत् । अथ॑ । ग॒च्छे॒म॒ । सु॒ऽकृ॒तस्य॑ । लो॒कम् ॥८८.५॥
पदार्थ : (वरुण) हे दुःखनिवारक परमेश्वर ! (अस्मत्) हमसे (सर्वान्) सब (पाशान्) फन्दों को (प्र मुञ्च) खोल दे, (ये) जो (उत्तमाः) ऊँचे और (ये) जो (अधमाः) नीचे [फन्दे] (वारुणः) दोषनिवारक वरुण परमेश्वर से आये हैं। (दुःष्वप्न्यम्) नींद में उठे कुविचार और (दुरितम्) विघ्न को (अस्मत्) हमसे (निः स्व) निकाल दे, (अथ) फिर (सुकृतस्य) धर्म के (लोकम्) समाज में (गच्छेम) हम जावें ॥४॥"
भावार्थ : टिप्पणी :४−(प्र) प्रकर्षेण (वरुण) हे दुःखनिवारक परमेश्वर (मुञ्च) मोचय। अन्यद् व्याख्यातम्-अ० ६।१२१।१ ॥