vedyog.net

In English:

Seer : atharvaa | Devta : madhu, ashvinau | Metre : paraabRRihatii prastaarapa~NktiH | Tone :

Subject : English Translation will be uploaded as and when ready.

Verse : yaamaapiinaamupasiidantyaapaH shaakvaraa vRRiShabhaa ye svaraajaH. te varShanti te varShayanti tadvide kaamamuurjamaapaH . 9.

Component Words :
yaam . aa.apiinaam . upa.asiidanti . aapaH . shaakvaraaH . kRRiShabhaaH . ye . sva.araajaH . te . varShanti . te . varShayanti . tat.avide . kaamam . uurjam . aapaH .1.9.

---

In Hindi:

ऋषि : अथर्वा | देवता : मधु, अश्विनौ | छन्द : पराबृहती प्रस्तारपङ्क्तिः | स्वर :

विषय : ब्रह्म की प्राप्ति का उपदेश।

पदपाठ : याम् । आऽपी॑नाम् । उ॒प॒ऽसीद॑न्ति । आप॑: । शा॒क्व॒रा: । कृ॒ष॒भा: । ये । स्व॒ऽराज॑: । ते । व॒र्ष॒न्ति॒ । ते । व॒र्ष॒य॒न्ति॒ । त॒त्ऽविदे॑ । काम॑म् । ऊर्ज॑म् । आप॑: ॥१.९॥

पदार्थ : (ये) जो (शाक्वराः) शक्तिमती [वेदवाणी] जाननेवाले, (वृषभाः) पराक्रमी, (स्वराजः) स्वराजा, (आपः) सर्वविद्याव्यापक विद्वान् लोग (याम्) जिस (आपीनाम्) सब प्रकार बढ़ी हुई [ब्रह्मविद्या] को (उपसीदन्ति) आदर से प्राप्त होते हैं, (ते) वे (वर्षन्ति) समर्थ होते हैं, (ते) वे (आपः) महाविद्वान् (तद्विदे) उस [ब्रह्मविद्या] के जाननेवाले के लिये (कामम्) अभीष्ट विषय और (ऊर्जम्) पराक्रम को (वर्षयन्ति) बरसाते हैं ॥९॥"

भावार्थ :

टिप्पणी :९−(याम्) मधुकशाम् (आपीनाम्) प्रवृद्धाम् (उपसीदन्ति) सत्कारेण प्राप्नुवन्ति (आपः) अत्र पुंल्लिङ्गः। सर्वविद्याव्यापिनो विपश्चितः-दयानन्दभाष्ये-यजु० ६।—१७। (शाक्कराः) स्नामदिपद्यर्तिपॄशकिभ्यो वनिप्। उ० ४।११३। शक्लृ शक्तौ-वनिप्। वनो र च। पा० ४।१।७। ङीप्, नस्य रः। शक्कर्य ऋचः शक्नोतेः-निरु० १।८। तदधीते तद्वेद। पा० ४।२।५९। शक्वरी अण्। शक्करीं शक्तिमतीं वेदवाणीं जानन्ति ये ते (वृषभाः) पराक्रमिणः (ये) (स्वराजः) स्वराजन्−टच्। स्वयं शासकाः (ते) विद्वांसः (वर्षन्ति) वृषु सेचने ऐश्वर्ये च। ईशते (ते) (वर्षयन्ति) सिञ्चन्ति। वर्द्धयन्ति (तद्विदे) यस्तां वेदवाणीं वेत्ति तस्मै (कामम्) अभीष्टविषयम् (ऊर्जम्) पराक्रमम् (आपः) विद्वांसः ॥

---