vedyog.net

In English:

Seer : brahmaa | Devta : brahmaudanaH | Metre : bhuriktriShTup | Tone :

Subject : English Translation will be uploaded as and when ready.

Verse : samiddho agne samidhaa samidhyasva vidvaandevaanyaj~niyaa.N eha vakShaH. tebhyo haviH shrapaya.m jaataveda uttama.m naakamadhi rohayemam . 4.

Component Words :
sam.aidhdaH . agne . sam.aidhaa . sam . idhyasva . vidvaan . devaan . yaj~niyaan . aa . iha . vakShaH . tebhyaH . haviH . shrapayan . jaata.avedaH . ut.atamam . naakam . adhi . rohaya . imam .1.4.

---

In Hindi:

ऋषि : ब्रह्मा | देवता : ब्रह्मौदनः | छन्द : भुरिक्त्रिष्टुप् | स्वर :

विषय : ब्रह्मज्ञान से उन्नति का उपदेश।

पदपाठ : सम्ऽइ॑ध्द: । अ॒ग्ने॒ । स॒म्ऽइधा॑ । सम् । इ॒ध्य॒स्व॒ । वि॒द्वान् । दे॒वान् । य॒ज्ञिया॑न् । आ । इ॒ह । व॒क्ष: । तेभ्य॑: । ह॒वि: । श्र॒पय॑न् । जा॒त॒ऽवे॒द॒: । उ॒त्ऽत॒मम् । नाक॑म् । अधि॑ । रो॒ह॒य॒ । इ॒मम् ॥१.४॥

पदार्थ : (अग्ने) हे तेजस्वी पुरुष ! (समिधा) काष्ठ आदि से (समिद्धः) प्रकाशित [अग्नि के समान] (सम् इध्यस्व) प्रकाश कर, (यज्ञियान्) पूजायोग्य (देवान्) देवों [विजयी जनों] को (विद्वान्) जानता हुआ तू (इह) यहाँ [उत्तम पद पर] (आ वक्षः) लाता रहे। (जातवेदः) हे प्रसिद्ध धनवाले (तेभ्यः) उनके लिये (हविः) दातव्य वस्तु को (श्रपयन्) पक्का [दृढ़] करता हुआ तू (इमम्) इस [प्राणी वा प्रजा गण] को (उत्तमम्) श्रेष्ठ (नाकम्) आनन्द में (अधि) ऊपर (रोहय) चढ़ा ॥४॥"

भावार्थ :

टिप्पणी :४−(समिद्धः) प्रदीप्तोऽग्निर्यथा (अग्ने) हे तेजस्विन् पुरुष (समिधा) काष्ठादिप्रज्वलनसाधनेन (सम्) सम्यक् (इध्यस्व) ञिइन्धी दीप्तौ, रुधादिः, दिवादित्वं छान्दसम्। इन्त्स्व। दीप्यस्व (विद्वान्) विदन्। जानन् (देवान्) विजयिनो जनान् (यज्ञियान्) यज्ञ-घ। पूजार्हान् (इह) अस्मिन् पदे (आ वक्षः) वहेर्लेटि, अडागमः। सिब्बहुलं लेटि। पा० ३।१।३४। इति सिप्, ढत्वकत्वषत्वानि। आवहेः (तेभ्यः) विद्वद्भ्यः (हविः) देयं वस्तु (श्रपयन्) श्रा पाके ण्यन्तात् शतृ आकारान्तलक्षणे पुकि कृते घटादिपाठात्। मितां ह्रस्वः। पा० ६।४।९२। उपधाह्रस्वः। पचन्। दृढीकुर्वन् (जातवेदः) हे प्रसिद्धधन (उत्तमम्) उत्कृष्टम् (नाकम्) आनन्दम् (अधि) उपरि (रोहय) प्रापय (इमम्) प्राणिनं प्रजागणं वा ॥

---