Atharvaveda / 18 / 3 / 48
ये स॒त्यासो॑हवि॒रदो॑ हवि॒ष्पा इन्द्रे॑ण दे॒वैः स॒रथं॑ तु॒रेण॑। आग्ने॑ याहिसुवि॒दत्रे॑भिर॒र्वाङ्परैः॒ पूर्वै॒रृषि॑भिर्घर्म॒सद्भिः॑ ॥48॥
Veda : Atharvaveda | Kand : 18 | Sukta : 3 | Paryay : | Mantra No : 48
In English:
Seer : atharvaa | Devta : yama, mantrokt | Metre : gaayatrii | Tone :
Subject : English Translation will be uploaded as and when ready.
Verse : ye satyaasohavirado haviShpaa indreNa devaiH saratha.m tureNa. aagne yaahisuvidatrebhirarvaa~NparaiH puurvairRRiShibhirgharmasadbhiH .48.
Component Words : ye . satyaasaH . haviH.aadaH . haviH.apaaH . indreNa.N . devaiH . sa.aratham . tureNa . aa . agre . yaahi . su.avidatrebhiH . arvaa~N . paraiH . puurvaiH . RRiShi.abhiH . gharmasat.abhiH .3.48.
In Hindi:
ऋषि : अथर्वा | देवता : यम, मन्त्रोक्त | छन्द : त्रिष्टुप् | स्वर :
विषय : पितरों और सन्तानों के कर्तव्य का उपदेश।
पदपाठ : ये । स॒त्यास॑: । ह॒वि॒:ऽअद॑: । ह॒वि॒:ऽपा: । इन्द्रे॑ण । दे॒वै: । स॒ऽरथ॑म् । तु॒रेण॑ । आ । अ॒ग्रे॒ । या॒हि॒ । सु॒ऽवि॒दत्रे॑भि: । अ॒र्वाङ् । परै॑: । पूर्वै॑: । ऋषि॑ऽभि: । घ॒र्म॒सत्ऽभि॑: ॥३.४८॥
पदार्थ : (ये) जो (सत्यासः)सत्यशील, (हविरदः) ग्राह्य अन्न खानेवाले, (हविष्पाः) देने-लेने योग्य पदार्थोंके रक्षक पुरुष (देवैः) विजयी पुरुषों के सहित (तुरेण) वेगवान् (इन्द्रेण) बड़ेऐश्वर्यवाले जन के साथ (सरथम्) एकरथ में [चलते हैं]। (अग्ने) हे विद्वान् ! (सुविदत्रेभिः) बड़े धनी, (परैः) श्रेष्ठ (पूर्वैः) पूर्वज, (घर्मसद्भिः) यज्ञमें बैठनेवाले, (ऋषिभिः) उन ऋषियों के साथ (अर्वाङ्) सन्मुख होकर (आ याहि) तू आ॥४८॥"
भावार्थ : टिप्पणी :४८−(सत्यासः) सत्याः। सत्यशीलाः (हविरदः) हविषां ग्राह्यान्नानांभक्षयितारः (हविष्पाः) हविषां दातव्यग्राह्यपदार्थानां रक्षकाः (इन्द्रेण)परमैश्वर्यवता पुरुषेण सह (देवैः) विजयिपुरुषैः सह (सरथम्) यथा तथा। समाने रथेवर्तमानाः (त्वरेण) त्वरमाणेन (अग्ने) हे विद्वन् (आयाहि) आगच्छ (सुविदत्रेभिः)बहुधनयुक्तैः (अर्वाङ्) अभिमुखः सन् (परैः) उत्कृष्टैः (पूर्वैः) पूर्वपुरुषैः।अन्यत् पूर्ववत्-म० ४७ ॥