Samveda/1179
पुनानासश्चमूषदो गच्छन्तो वायुमश्विना। ते नो धत्त सुवीर्यम्॥११७९
Veda : Samveda | Mantra No : 1179
In English:
Seer : asitaH kaashyapo devalo vaa | Devta : pavamaanaH somaH | Metre : gaayatrii | Tone : ShaDjaH
Subject : English Translation will be uploaded as and when ready.
Verse : punaanaasashchamuuShado gachChanto vaayumashvinaa . te no dhatta suviiryam.1179
Component Words : punaanaasaH .chamuuShadaH. chamuu .sadaH. gachChataH .vaayum .ashvinaa .te. naH .dhatta .suviiryam .su .viiryam.
In Hindi:
ऋषि : असितः काश्यपो देवलो वा | देवता : पवमानः सोमः | छन्द : गायत्री | स्वर : षड्जः
विषय : आगे फिर ब्रह्मानन्द का ही विषय है।
पदपाठ : पुनानासः ।चमूषदः। चमू ।सदः। गच्छतः ।वायुम् ।अश्विना ।ते। नः ।धत्त ।सुवीर्यम् ।सु ।वीर्यम्॥
पदार्थ : (पुनानासः) पवित्रता देते हुए, (चमूषदः) आत्मा एवं बुद्धिरूप कटोरों में स्थित और (वायुम्) गतिशील मन में तथा (अश्विना) प्राण-अपान में (गच्छन्तः) जाते हुए (ते) वे तुम सोम अर्थात् ब्रह्मानन्द-रस (नः) हमें (सुवीर्यम्) श्रेष्ठ वीर्ययुक्त दिव्यधन (धत्त) प्रदान करो ॥२॥
भावार्थ : ब्रह्मानन्द को प्राप्त हो जाने पर मन तथा बुद्धि की पवित्रता, प्राण-अपान की कार्यक्षमता और आध्यात्मिक धन स्वयं ही उपासक के पास दौड़े चले आते हैं ॥२॥
In Sanskrit:
ऋषि : असितः काश्यपो देवलो वा | देवता : पवमानः सोमः | छन्द : गायत्री | स्वर : षड्जः
विषय : अथ पुनरपि ब्रह्मानन्दविषय उच्यते।
पदपाठ : पुनानासः ।चमूषदः। चमू ।सदः। गच्छतः ।वायुम् ।अश्विना ।ते। नः ।धत्त ।सुवीर्यम् ।सु ।वीर्यम्॥
पदार्थ : (पुनानासः) पवित्रतां प्रयच्छन्तः, (चमूषदः) चम्वोः आत्मबुद्धिरूपयोः पात्रयोः स्थिताः, किं च (वायुम्) गतिशीलं मनः (अश्विना) आश्विनौ प्राणापानौ च (गच्छन्तः) प्राप्नुवन्तः (ते) ते यूयं सोमाः ब्रह्मानन्दरसाः (नः) अस्मभ्यम् (सुवीर्यम्) श्रेष्ठवीर्ययुक्तं दिव्यं धनम् (धत्त) प्रयच्छत ॥२॥
भावार्थ : ब्रह्मानन्दे प्राप्ते सत्यात्ममनोबुद्धीनां पवित्रता प्राणापानयोः कार्यक्षमताऽऽध्यात्मिकं धनं च स्वयमेवोपासकं प्रति प्रद्रवन्ति ॥२॥
टिप्पणी:१. ऋ० ९।८।२, ‘धत्त’ इत्यत्र ‘धान्तु’।