Samveda/1477
होता देवो अमर्त्यः पुरस्तादेति मायया। विदथानि प्रचोदयन्॥१४७७
Veda : Samveda | Mantra No : 1477
In English:
Seer : vishvaamitro gaathinaH | Devta : agniH | Metre : gaayatrii | Tone : ShaDjaH
Subject : English Translation will be uploaded as and when ready.
Verse : hotaa devo amartyaH purastaadeti maayayaa . vidathaani prachodayan.1477
Component Words : hotaa . devaH . amartyaH . a . martyaH . purastaat . eti . maayayaa . vidathaani . prachodayaan . pra . chodayan. .
In Hindi:
ऋषि : विश्वामित्रो गाथिनः | देवता : अग्निः | छन्द : गायत्री | स्वर : षड्जः
विषय : प्रथम मन्त्र में परमेश्वर का वर्णन है।
पदपाठ : होता । देवः । अमर्त्यः । अ । मर्त्यः । पुरस्तात् । एति । मायया । विदथानि । प्रचोदयान् । प्र । चोदयन्॥ ।
पदार्थ : (होता) कार्यसिद्धि को देनेवाला, (देवः) दिव्य गुणोंवाला, (अमर्त्यः) अमर अग्निनामक परमेश्वर (विदथानि) ज्ञानों, कर्मों और उच्च विचारों को (प्रचोदयन्) अन्तरात्मा में प्रेरित करता हुआ (मायया) ऋतम्भरा प्रज्ञा के साथ (पुरस्तात्) सम्मुख (एति) आता है ॥१॥
भावार्थ : योगाभ्यास द्वारा योगी लोग योगसिद्धि पाकर परमात्मा को बिलकुल सामने देखते हैं ॥१॥
In Sanskrit:
ऋषि : विश्वामित्रो गाथिनः | देवता : अग्निः | छन्द : गायत्री | स्वर : षड्जः
विषय : तत्रादौ परमेश्वरं वर्णयति।
पदपाठ : होता । देवः । अमर्त्यः । अ । मर्त्यः । पुरस्तात् । एति । मायया । विदथानि । प्रचोदयान् । प्र । चोदयन्॥ ।
पदार्थ : (होता) कार्यसिद्धिप्रदाता, (देवः) दिव्यगुणाः, (अमर्त्यः)अविनश्वरः अग्निः परमेश्वरः (विदथानि) ज्ञानानि कर्माणि उच्चविचारांश्च (प्रचोदयन्) अन्तरात्मनि प्रेरयन् (मायया) ऋतम्भरया प्रज्ञया सह (पुरस्तात्) सम्मुखम् (एति) आगच्छति ॥१॥२
भावार्थ : योगाभ्यासेन योगिजना योगसिद्ध्या परमात्मानं पुरत एव पश्यन्ति ॥१॥
टिप्पणी:१. ऋ० ३।२७।७।२. ऋग्भाष्ये दयानन्दर्षिर्मन्त्रमिमं विद्यार्थ्यध्यापकविषये व्याख्यातवान्।