Donation Appeal Download Our App
Choose Mantra
Atharvaveda / 2 / 11 / 5

शु॒क्रोऽसि॑ भ्रा॒जोऽसि॒ स्व॑रसि॒ ज्योति॑रसि। आ॑प्नु॒हि श्रेयां॑स॒मति॑ स॒मं क्रा॑म ॥5॥

Veda : Atharvaveda | Kand : 2 | Sukta : 11 | Paryay : | Mantra No : 5

In Hindi:

ऋषि : शुक्रः | देवता : कृत्यादूषणम् | छन्द : त्रिपदापरोष्णिक् | स्वर :

विषय : पुरुषार्थ का उपदेश।

पदपाठ : शु॒क्र: । अ॒सि॒ । भ्रा॒ज: । अ॒सि॒ । स्व᳡: । अ॒सि॒ । ज्योति॑: । अ॒सि॒ । आ॒प्नु॒हि । श्रेयां॑सम् । अति॑ । स॒मम् । क्रा॒म॒ ॥११.५॥

पदार्थ : (शुक्रः) तू वीर्यवान् (असि) है, (भ्राजः) प्रकाशमान् (असि) है, (स्वः) तू स्वर्ग [सुखधाम] (असि) है, (ज्योतिः) [सूर्यादि के समान] तेजःस्वरूप (असि) है। (श्रेयांसम्) अधिक गुणी [परमेश्वर वा मनुष्य] को (प्राप्नुहि) तू प्राप्त कर, (समम्) तुल्यबलवाले [मनुष्य] से (अति=अतीत्य) बढ़कर (क्राम) पद आगे बढ़ा ॥५॥"

भावार्थ : राजा महाशक्तिमान्, प्रतापी और ऐश्वर्यवान् ईश्वर पर श्रद्धालु होकर अपनी और प्रजा की सदा वृद्धि करे ॥५॥

टिप्पणी :५–शुक्रः। ऋज्रेन्द्राग्रवज्र०। उ० २।२८। इति शुच दीप्तौ–रन्। शुक्रम्=पुंस्त्वम्। वीर्यम्। तेजः। उदकम्–निघ० १।१२। ततः। अर्शआदिभ्योऽच्। पा० ५।२।१२७। इति अच्। यद्वा। शुच–क्विप्। रो मत्वर्थीयः। वीर्यवान्। कान्तिमान्। भ्राजः। टुभ्राजृ दीप्तौ–अच्। दीप्यमानः। तेजस्वी। स्वर्। अ० २।५।२। सु+ऋ गतौ, यद्वा, स्वृ शब्दोपतापयोः–विच्। सुगमनः। शत्रूपतापकः। स्वर्गः। सुखप्रदः। ज्योतिः। अ० १।९।१। द्युत दीप्तौ–इसिन्। दस्य जः। तेजः। प्रकाशः ॥