Atharvaveda / 7 / 38 / 5
यदि॒ वासि॑ तिरोज॒नं यदि॑ वा न॒द्य᳡स्तिरः। इ॒यं ह॒ मह्यं॒ त्वामोष॑धिर्ब॒द्ध्वेव॒ न्यान॑यत् ॥5॥
Veda : Atharvaveda | Kand : 7 | Sukta : 38 | Paryay : | Mantra No : 5
In English:
Seer : atharvaa | Devta : aasurii vanaspatiH | Metre : anuShTup | Tone :
Subject : English Translation will be uploaded as and when ready.
Verse : yadi vaasi tirojana.m yadi vaa nadya᳡stiraH. iya.m ha mahya.m tvaamoShadhirbaddhveva nyaanayat .5.
Component Words : yadi. vaa . asi . tiraH.ajanam . yadi . vaa . nadya᳡H . tiraH . iyam . ha . mahyam. tvaam . oShadhiH . badhdvaa.aiva . ni.aaanayat .39.5.
In Hindi:
ऋषि : अथर्वा | देवता : आसुरी वनस्पतिः | छन्द : अनुष्टुप् | स्वर :
विषय : विवाह में प्रतिज्ञा का उपदेश।
पदपाठ : यदि॑। वा॒ । असि॑ । ति॒र॒:ऽज॒नम् । यदि॑ । वा॒ । न॒द्य᳡: । ति॒र: । इ॒यम् । ह॒ । मह्य॑म्। त्वाम् । ओष॑धि: । ब॒ध्द्वाऽइ॑व । नि॒ऽआन॑यत् ॥३९.५॥
पदार्थ : [हे पति !] तू (यदि वा) चाहे (तिरोजनम्) मनुष्यों से अदृष्ट स्थान में (असि) है, (यदि वा) चाहे (नद्यः) नदियाँ (तिरः) बीच में हैं। (इयम्) यह [प्रतिज्ञारूप] (ओषधिः) ओषधि (मह्यम्) मेरे लिये (ह) ही (त्वाम्) तुझको (बध्वा इव) बाँध कर जैसे (न्यानयत्) लेआवे ॥५॥"
भावार्थ : टिप्पणी :५−(यदि वा) अथवा (असि) भवसि (तिरोजनम्) क्रियाविशेषणमेतत्। तिरोऽन्तर्हितोऽदृष्टो जनो यस्मिन्स्थाने तस्मिन् (यदि वा) (नद्यः) सरितः (तिरः) तिरोभूत्वा व्यवधानेन वर्तन्ते (इयम्) प्रतिज्ञारूपा (ह) एव (मह्यम्) मदर्थम् (त्वाम्) पतिम् (ओषधिः) (बद्ध्वा) निगृह्य (इव) (न्यानयत्) नयतेर्लेटि, अडागमः। नितरामानयेत् ॥