Atharvaveda / 10 / 10 / 18
व॒शा मा॒ता रा॑ज॒न्य᳡स्य व॒शा मा॒ता स्व॑धे॒ तव॑। व॒शाया॑ य॒ज्ञ आयु॑धं॒ तत॑श्चि॒त्तम॑जायत ॥ 18॥
Veda : Atharvaveda | Kand : 10 | Sukta : 10 | Paryay : | Mantra No : 18
In English:
Seer : kashyapaH | Devta : vashaa | Metre : anuShTup | Tone :
Subject : English Translation will be uploaded as and when ready.
Verse : vashaa maataa raajanya᳡sya vashaa maataa svadhe tava. vashaayaa yaj~na aayudha.m tatashchittamajaayata . 18.
Component Words : vashaa . maataa . raajanya᳡sya . vashaa . maataa . svadhe . tava . vashaayaaH . yaj~ne . aayudham . tataH . chittam . ajaayata .10.18.
In Hindi:
ऋषि : कश्यपः | देवता : वशा | छन्द : अनुष्टुप् | स्वर :
विषय : ईश्वर शक्ति की महिमा का उपदेश।
पदपाठ : व॒शा । मा॒ता । रा॒ज॒न्य᳡स्य । व॒शा । मा॒ता । स्व॒धे॒ । तव॑ । व॒शाया॑: । य॒ज्ञे । आयु॑धम् । तत॑: । चि॒त्तम् । अ॒जा॒य॒त॒ ॥१०.१८॥
पदार्थ : (वशा) वशा [कामनायोग्य परमेश्वरशक्ति] (राजन्यस्य) शासनकर्ता की (माता) माता [निर्मात्री], और (स्वधे) हे अन्न ! (वशा) वशा (तव) तेरी (माता) माता [जननी] है। (यज्ञे) यज्ञ [श्रेष्ठ कर्म] में (वशायाः) वशा [कामनायोग्य परमेश्वरशक्ति] का (आयुधम्) जीवनधारक कर्म है। (ततः) उससे (चित्तम्) चित्त [विचार सामर्थ्य] (अजायत) उत्पन्न हुआ है ॥१८॥"
भावार्थ : टिप्पणी :१८−(वशा) कमनीया परमेश्वरशक्तिः (माता) निर्मात्री (राजन्यस्य) अ० ५।१७।९। ऐश्वर्यवतः। शासकस्य (स्वधे) हे अन्न (वशायाः) परमेश्वरशक्तेः (यज्ञे) श्रेष्ठकर्मणि (आयुधम्) आयु+डुधाञ् धारणपोषणयोः-क। जीवनधारकं कर्म (ततः) तस्याः। वशायाः सकाशात् (चित्तम्) ज्ञानम् (अजायत) अन्यद् गतम् ॥