Atharvaveda / 12 / 1 / 28
उ॒दीरा॑णा उ॒तासी॑ना॒स्तिष्ठ॑न्तः प्र॒क्राम॑न्तः। प॒द्भ्यां द॑क्षिणस॒व्याभ्यां॒ मा व्य॑थिष्महि॒ भूम्या॑म् ॥ 28॥
Veda : Atharvaveda | Kand : 12 | Sukta : 1 | Paryay : | Mantra No : 28
In English:
Seer : atharvaa | Devta : bhuumiH | Metre : triShTup | Tone :
Subject : English Translation will be uploaded as and when ready.
Verse : udiiraaNaa utaasiinaastiShThantaH prakraamantaH. padbhyaa.m dakShiNasavyaabhyaa.m maa vyathiShmahi bhuumyaam . 28.
Component Words : ut.aiiraaNaaH . uta . aasiinaaH . tiShThantaH . pra.akraamantaH . pat.abhyaam . dakShiNa.asavyaabhyaam . maa . vyathiShmahi . bhuumyaam .1.28.
In Hindi:
ऋषि : अथर्वा | देवता : भूमिः | छन्द : अनुष्टुप् | स्वर :
विषय : राज्य की रक्षा का उपदेश।
पदपाठ : उ॒त्ऽईरा॑णा: । उ॒त । आसी॑ना: । तिष्ठ॑न्त: । प्र॒ऽक्राम॑न्त: । प॒त्ऽभ्याम् । द॒क्षि॒ण॒ऽस॒व्याभ्या॑म् । मा । व्य॒थि॒ष्म॒हि॒ । भूम्या॑म् ॥१.२८॥
पदार्थ : (उदीराणाः) उठते हुए (उत) और (आसीनाः) बैठे हुए (तिष्ठन्तः) खड़े होते हुए और (प्रक्रामन्तः) चलते-फिरते हुए हम (दक्षिणसव्याभ्याम्) दोनों सीधे और डेरे (पद्भ्याम्) पाँवों से (भूम्याम्) भूमि पर (मा व्यथिष्महि) न डगमगावें ॥२८॥"
भावार्थ : टिप्पणी :२८−(उदीराणाः) ईर गतौ−शानच्। उद्गच्छन्तः (उत) अपि च (आसीनाः) उपविष्टाः (तिष्ठन्तः) गतिनिवृत्तिं कुर्वन्तः (प्रक्रामन्तः) प्रकर्षेण पादविक्षेपं कुर्वन्तः (पद्भ्याम्) चरणाभ्याम् (दक्षिणसव्याभ्याम्) दक्षिणवामाभ्याम् (मा व्यथिष्महि) व्यथ भयसंचलनयोः−लुङ्। न संचलेम (भूम्याम्) ॥