Atharvaveda / 18 / 2 / 59
द॒ण्डंहस्ता॑दा॒ददा॑नो ग॒तासोः॑ स॒ह श्रोत्रे॑ण॒ वर्च॑सा॒ बले॑न। अत्रै॒व त्वमि॒हव॒यं सु॒वीरा॒ विश्वा॒ मृधो॑ अ॒भिमा॑तीर्जयेम ॥59॥
Veda : Atharvaveda | Kand : 18 | Sukta : 2 | Paryay : | Mantra No : 59
In English:
Seer : atharvaa | Devta : yama, mantrokt | Metre : pathyaabRRihatii | Tone :
Subject : English Translation will be uploaded as and when ready.
Verse : daNDa.mhastaadaadadaano gataasoH saha shrotreNa varchasaa balena. atraiva tvamihavaya.m suviiraa vishvaa mRRidho abhimaatiirjayema .59.
Component Words : daNDam . hastaat . aa.adadaanaH . gata.aasoH . saha . shrotreNa . varchasaa . balena . atra . eva . tvam . iha . vayam . su.aviiraaH . vishvaaH . mRRidhaH . abhi.amaatiiH . jayema .2.59.
In Hindi:
ऋषि : अथर्वा | देवता : यम, मन्त्रोक्त | छन्द : त्रिष्टुप् | स्वर :
विषय : सुकर्म करने का उपदेश।
पदपाठ : द॒ण्डम् । हस्ता॑त् । आ॒ऽददा॑न: । ग॒तऽअ॑सो: । स॒ह । श्रोत्रे॑ण । वर्च॑सा । बले॑न । अत्र॑ । ए॒व । त्वम् । इ॒ह । व॒यम् । सु॒ऽवीरा॑: । विश्वा॑: । मृध॑: । अ॒भिऽमा॑ती: । ज॒ये॒म॒ ॥२.५९॥
पदार्थ : (गतासोः) प्राण छोड़ेहुए [मृतकसमान निरुत्साही] पुरुष के (हस्तात्) हाथ से (श्रोत्रेण) [अपने]श्रवण सामर्थ्य [विद्याबल], (वर्चसा) तेज और (बलेन सह) बल के साथ (दण्डम्) दण्ड [शासन पद] को (आददानः) लेता हुआ (त्वम्) तू (अत्र एव) यहाँ पर और (वयम्) हम (इह)यहाँ पर (सुवीराः) बेड़े वीरोंवाले होकर (विश्वाः) सब (मृधः) संग्रामों और (अभिमातीः) अभिमानी शत्रुओं को (जयेम) जीतें ॥५९॥"
भावार्थ : टिप्पणी :५९−(दण्डम्) शासनाधिकारम् (हस्तात्) अधिकारात् (आददानः)गृह्णानः (गतासोः) विगतप्राणस्य। मृतकसदृशस्य (सह) (श्रोत्रेण) श्रवणसामर्थ्येन।विद्याबलेन (वर्चसा) तेजसा (बलेन) सामर्थ्येन (अत्र) अस्मिन् संसारे (एव) (त्वम्) (इह) (वयम्) पुरुषार्थिनः (सुवीराः) सुवीरवन्तः (विश्वाः) सर्वाः (मृधः)संग्रामान् (अभिमातीः) अभिमन्यमानान् शत्रून् (जयेम) अभिभवेम ॥