Atharvaveda / 20 / 92 / 11
अतीदु॑ श॒क्र ओ॑हत॒ इन्द्रो॒ विश्वा॒ अति॒ द्विषः॑। भि॒नत्क॒नीन॑ ओद॒नं प॒च्यमा॑नं प॒रो गि॒रा ॥ 11॥
Veda : Atharvaveda | Kand : 20 | Sukta : 92 | Paryay : | Mantra No : 11
In English:
Seer : priyamedhaH | Devta : indraH | Metre : tripadaa pipiilikamadhyaa gaayatrii | Tone :
Subject : English Translation will be uploaded as and when ready.
Verse : atiidu shakra ohata indro vishvaa ati dviShaH. bhinatkaniina odana.m pachyamaana.m paro giraa . 11.
Component Words : ati . it . uu.m iti . shakraH . ohate . indraH . vishvaaH . ati . dviShaH . bhinat . kaniinaH . odanam . pachyamaanam . paraH . giraa .92.11.
In Hindi:
ऋषि : प्रियमेधः | देवता : इन्द्रः | छन्द : अनुष्टुप् | स्वर :
विषय : मन्त्र ४-२१ परमात्मा के गुणों का उपदेश।
पदपाठ : अति॑ । इत् । ऊं॒ इति॑ । श॒क्र: । ओ॒हते॒ । इन्द्र॑: । विश्वा॑: । अति॑ । द्विष॑: ॥ भि॒नत् । क॒नीन॑: । ओ॒द॒नम् । प॒च्यमा॑नम् । प॒र: । गि॒रा ॥९२.११॥
पदार्थ : (शक्रः) शक्तिमान् (इन्द्रः) इन्द्र [परम ऐश्वर्यवाला परमात्मा] (इत्) ही (उ) अवश्य (अति) तिरस्कार करके (विश्वाः) सब (द्विषः) विरोध करनेवाली प्रजाओं को (अति) सर्वथा (ओहते) मारता है, [जैसे] (कनीनः) चमकता हुआ सूर्य (गिरा) वाणी [गर्जन] से (पच्यमानम्) पचाये गये [ताड़े गये] (ओदनम्) मेघ को (परः) दूर (भिनत्) छिन्न-भिन्न करता है ॥११॥"
भावार्थ : टिप्पणी :११−(अति) अतीत्य। उल्लङ्घ्य (इत्) एव (उ) अवश्यम् (शक्रः) शक्तिमान् (ओहते) उहिर् अर्दने। नाशयति (इन्द्रः) परमैश्वर्यवान् परमेश्वरः (विश्वाः) सर्वाः (अति) सर्वथा (द्विषः) द्वेष्ट्रीः प्रजाः (भिनत्) भिनत्ति (कनीनः) कनतिः कान्तिकर्मा-निघ० २।६। ईन् प्रत्ययः। प्रकाशमानः सूर्यः (ओदनम्) मेघम्-निघ० १।१०। (पच्यमानम्) ताड्यमानमित्यर्थः (परः) परस्तात्। दूरे (गिरा) शब्देन। गर्जनेन ॥